Kerken gesloopt en gesloten in Amstelveen

Heilige Geestkerk

Heilige Geestkerk

Nu dus de Heilige Geestkerk aan de Lindenlaan. De zoveelste die wordt gesloopt, waarna er waarschijnlijk flats komen. Op 15 mei was er de afscheidsmis. In de loop van de laatste decennia zijn sommige kerken zowel gebouwd als gesloopt. Dat laatste is vooral het gevolg van de kerkelijke leegloop. Aan bouw en verdwijnen van de Heilige Geestkerk (de parochie is samengevoegd met die van de Urbanus in Bovenkerk) wijdde Amstel Mare, het blad van de Historische Vereniging Amstelveen – de organisatie die een verbeter strijd levert tegen de sloopdrift die decennia lang deze stad beheerste – vrijwel een heel nummer.

Kerken die de wat oudere Amstelvener kon zien bouwen en verdwijnen, zijn – naast die die rooms katholieke aan de Lindenlaan – onder meer de Carmelkerk (plus een klooster) op de hoek van de Rembrandtweg en de Groen van Prinstererlaan en de gereformeerde Adventkerk aan de Lindenlaan. Ook de al oudere kweekschool van het Leger des Heils verdween. Maar daarnaast zijn aan de lopende band kerken gesloten om vervolgens een seculiere bestemming te krijgen. Zo verging het de oudste kerk in Amstelveen, de Dorpskerk, waar nu een tandarts in is gevestigd, de Handwegkerk en de Annakerk.

Van die laatste wil wethouder Herbert Raat een cultureel bolwerk maken, dat weer een boost geeft aan het Oude Dorp. Hij heeft al vast het er nu diensten houdende kerkgenootschap de wacht laten aanzeggen door de eigenaar, zodat de ‘Anna’ op geen enkele wijze nog godsdienstig gebruikt zal kunnen worden.

Rijkswaterstaat

In elk geval verdwijnen die laatste twee markante gebouwen niet, wat in dit Amstelveen al heel wat is. De Annakerk is eigendom van Rijkswaterstaat, in verband met de verbreding van de A9, maar wordt later weer verkocht. De gemeente heeft er wel een gemeentelijk monument van gemaakt, zodat het t.z.t. lastig wordt voor een koper die ook maar naar de knoppen te helpen omwille van een modern project.

De Heilige Geestkerk verving een in 1958 geopende noodkerk, het latere houten ontmoetingscentrum Trefpunt (ook al weer ter ziele), en werd in 1962 geopend. Twee jaar eerder was dat met een parochieel scholencomplex aan de Olmenlaan gebeurd, waar de H. Geestschool voor lager onderwijs en de Maria Goretti-ulo voor meisjes zetelden. Ook kwam de St. Jan kleuterscchool er.

Allemaal vergane roomse glorie. Net als de Protestantse kreeg de Rooms Katholieke Kerk met forse krimp te maken. De Bankraskerk, ooit een gereformeerd gebouw en tegelijk met de wijk neer gezet, werd een synagoge. Voordeel daarvan is dat het niet werd gesloopt. Maar ook de kerkelijke wijkcentra Eben Haëzer naan de Molenweg (waar jarenlang de Gereformeerde Bond in de Hervormde Kerk samenkwam) en de Bosrand (later een Chinees restaurant) aan de Amsterdamseweg zijn ter ziele. Om van het hervormde seniorentehuis Vredeveld, via Nieuw Vredeveld in de onbarmhartige handen van Brentano terecht gekomen, maar niet te spreken. En aan het Veenendaalplein brandde de na de Tweede Wereldoorlog door Zweedse geloofsgenoten aan hervormd Amstelveen geschonken houten kerk ‘De Vuurbaak’ af, waar nog enige tijd de vrijgemaakt gereformeerden gehuisvest zijn geweest (bij het schisma in die kerk in 1968 uit de Emmanuelkerk aan de De Ruyschlaan getrokken).

Toekomst gericht

Het op de toekomst gerichte Amstelveen heeft zich in de laatste decennia nooit veel gelegen laten liggen aan het verleden. Van historisch erfgoed had de gemeente nooit gehoord, zodat ook het Oude Dorp goeddeels totaal is verwoest en de steenvloeken kreeg ie flats heten. De gemeente lijkt nu wakker geworden en te pogen te redden wat er nog te redden valt. Daar lijkt het op althans. Over de vraag of die bunker nou bij dat erfgoed hoort, zijn de meningen verdeeld. Als het daar over gaat, staat de lokale overheid tegenover particulieren die liever willen slopen. Hoort men dat geluid ook eens van een andere kant…

 

Lees ook:Kerken open wegens vliegramp
Lees ook:Weer een klok in toren Annakerk
Lees ook:Urbanuskerk dicht wegens dreigend gevaar
Lees ook:Annakerk moet wijken voor A9-tunnel
Lees ook:Kerkdiensten op en rond zondag 23 juni 2013

38 reacties op “Kerken gesloopt en gesloten in Amstelveen

  1. Frank. Bikker

    Op de plaats van de H. Geestkerk komen luxe appartementen. Geheel conform de ” woonvisie ” van de VVD & trawanten. Ronduit belachelijk dat de Dorpskerk een tandartspraktijk is geworden ,gezien de geschiedenis van deze plek en met het van der Togt op 10m afstand! Maar ja geld en cliëntelisme gaan in deze gemeente nu eenmaal voor.. ( zie bunker en voormalige politiebureau)

      /   Beantwoorden  / 
    1. Johan Bos

      Kerken behoren kerkelijke gemeenten toe en die maken zelf uit aan wie ze verkopen. Helaas. De Bunker was wel van de gemeente, evenals het voormalige politiebureau.

        /   Beantwoorden  / 
      1. frank bikker

        Johan, dat klopt helemaal, maar de gemeente kan er nog wel een monumentenstatus aan geven, zowel voor het interieur en het exterieur. Is dat dan bij de Dorpskerk gebeurd? In ieder geval niet voor het interieur. Tevens kan een gemeente ook kopen, als zij besluit dat een gebouw culturele waarde heeft. Dat heeft zij bij de Dorpskerk ook niet gedaan.

          /   Beantwoorden  / 
        1. Johan Bos

          Ja. Interieur is lastiger. Of de gemeente toentertijd geld genoeg had om de kerk te kopen, weet ik niet. Maar ik geef tie dat het vreselijk jammer is.

            /   Beantwoorden  / 
          1. Frank

            In 2008 is er een actiegroep opgericht om de Dorpskerk te behouden. Hierin werkten gelovigen en niet-gelovigen eendrachtig samen en het draagvlak was breed. Jan van Zanen heeft zelfs belangstelling getoond, toen deze groep activiteiten ontwikkelde, maar vertelde er wel bij dat het gebouw van de Kerk was. De vraagprijs was toen 950.000 euro. De gemeente heeft het niet gekocht toen. De kerk is toen onttakeld en zelfs het mooie orgel is te koop gezet. Nu anno 2016 heeft men wel 825.000 euro over voor een zwembadje in het Oude Dorp, terwijl men toen de gelegenheid had om een gebouw te kopen, waar allerlei culturele activiteiten in ontwikkeld konden worden, die ook konden aanzetten tot het “bruisend” maken van het Oude Dorp. Men denke aan concerten, lezingen, (verkoop)tentoonstellingen”, uitbreiding van der Togt enz. Maar nee, de gemeente richtte zich helemaal op het Stadshart en kocht daarna de ” Darm” en pompte het Cobra vol met subsidie, terwijl 3/4 van de Amstelveners het Cobra nooit bezoekt en dat beeld van Armando een gedrocht noemen.

            Nu moet ik wel toegeven dat de Dorpskerk ook geen architectonisch wonder is, maar het is wel een symbool van het dorpse oude Amstelveen en als zodanig veel waarde heeft voor menig Amstelvener en oud- Amstelvener.

              /  
          2. Frank

            Maw. de gemeente had best geld, maar ze had het er niet voor over en heeft het naderhand gestoken in allerlei onzinnige projecten die het grootste gedeelte van de bevolking niet zagen zitten.

              /  
          3. Robert van Waning

            Goed verhaal. Mee eens. De prioriteiten van ons gemeentebestuur deugen in veel gevallen niet.

              /  
  2. Rotary-vriendje

    Het sprookje van de religies is door de tijd achterhaald. Maar geen nood, er komt wel iets anders voor terug. Mensen hebben altijd behoefte aan zingeving gehad. Alleen de vorm evolueert.

    God schiep de mens of de mens schiep god. We zullen het nooit weten, maar wel willen weten. Persoonlijk denk ik dat ik afstam van het grote vliegende spaghettimonster.

      /   Beantwoorden  / 
    1. slimpie

      Bedoel je soms kapitalisme, socialisme, communisme, anti Raatisme en scooterisme enz.

        /   Beantwoorden  / 
  3. Expat

    Gelukkig komt er geen moskee voor in de plaats. Zolang dat het geval is mogen al die lelijke gebouwen weg. Een beetje kerk moet er uitzien als de Notre Dame includief Kwasimodo of Gerben.

      /   Beantwoorden  / 
    1. slimpie

      Niet alles op jezelf betrekken, expat Overigens kan elk godshuis van welke geloofsrichting dan ook mooi zijn. Daarvoor hoef je heus geen gelovige te zijn. Je kunt het ook zien als culturele uitingen.

        /   Beantwoorden  / 
      1. expat

        “Je kunt het ook zien als culturele uitingen.”

        Wat weet jij nou daarvan?

          /   Beantwoorden  / 
        1. slimpie

          Een heleboel.

            /   Beantwoorden  / 
      2. Rotary-vriendje

        Helemaal met je eens slimpie. Als devoot atheïst geniet ik enorm van al die vervallen kerkjes in Frankrijk. Qua erfgoed ben ik de christenen zeer dankbaar. Vooral de Romaanse bouwwerkjes zijn prachtig, maar ik geef toe dat ze er met mijn idee over het bovenzinnelijke niet hadden gestaan.

          /   Beantwoorden  / 
        1. slimpie

          Onze hele cultuur en tradities ( Niet die van Wilders, want dat gaat niet verder dan Boer zoekt vrouw en zo, nou ja van kop kun je nog een leuke Wajongpop maken) is doordrenkt van religie of zich er tegen afzetten.(Siebelink & Wolkers)

            /   Beantwoorden  / 
  4. Olaf Oomes

    Een kerk is als een winkel: komen er geen klanten dan is het op het gegeven moment gewoon over en uit. As simple as that.

      /   Beantwoorden  / 
    1. Frank

      Dus dan breken we alles maar af of vestigen we er maar een tandarts in of een beddenpaleis. Een kerkgemeenschap is meestal niet alleen een gebouw waar een geloof beleden wordt. Het was meestal ook een plaats van sociale cohesie en cultuur en als dat gebouw de moeite waard is om te behouden mag je best overwegen of zoiets behouden kan worden om activiteiten te ontplooien zoals ik al eerder heb beschreven in het geval van de Dorpskerk. De Heilige Geestkerk is ook een aparte kerk. Ik weet niet of het geschikt gemaakt kan worden tot een soort buurthuis, maar als dat mogelijk is, waarom niet en dan mógen ze van mij dat MOC tegen de vlakte gooien en hoeven ze het geplande buurthuis bij de Hortensialaan/Lindenlaan niet te bouwen. Dan hebben ze ook daar weer ruimte voor dure appartementen.

        /   Beantwoorden  / 
  5. Gerben

    Correctie: hervormden en gereformeerden bouwden samen de Bankraskerk.
    Blijft niet staren op wat vroeger was. Sta niet stil in het verleden. Ik – zegt Hij – ga iets nieuws beginnen. Het is al begonnen. Merk je het niet?

      /   Beantwoorden  / 
    1. Johan Bos

      Hij zei (om met u te spreken): Zal ik nog geloof vinden als ik weerkom?’ Verwijzing naar het Messiaanse nieuwe rijk, heeft niet zo gek veel te maken met het geloof van een redelijk kleine kudde, waaraan religie (iets anders dan geloof) voorbij gaat. Ik ben het wel met u eens dat er een compleet nieuwe wereldorde ontstaat: Alle religies bij elkaar. Dat moet ook wel wat de antichrist komt er aan…

        /   Beantwoorden  / 
      1. gerben

        Tja, Johan het begint met te vaak en teveel naar deze blog te kijken. En het eindigt met ‘s-zondags niet meer naar de kerk te gaan.

          /   Beantwoorden  / 
  6. Frank Bikker

    Ach Johan, dat roepen ze al meer dan 1000 jaar . Als wij in ons beperkte leefwereldje nou maar het best mogelijke nastreven . Meer kunnen wij toch niet doen.

      /   Beantwoorden  / 
  7. Jan Dijkstra

    @ Olaf. Wat bent u een armzalige geest door een kerk te vergelijken met een winkel.

      /   Beantwoorden  / 
    1. Olaf Oomes

      Welk een uiting van christelijke naastenliefde en verdraagzaamheid weer.

        /   Beantwoorden  / 
  8. Robert van Waning

    Kerken zijn gebouwd met geld dat (vaak onder morele, herderlijke en sociale druk) door minvermogende gelovigen mensen was bijeengebracht om hun god te eren.

    Bij het bepalen van de volgende bestemming van een kerk zouden zowel de oorspronkelijke financiering als het oorspronkelijke doel ervan in de overwegingen moeten worden betrokken. Niet iedere bestemming is passend.

      /   Beantwoorden  / 
    1. Olaf Oomes

      Appartementen zijn dat in ieder geval wel. Daar zijn alleen al in Amstelveen enkele voorbeelden van te noemen die overigens ook in het artikel worden benoemd.

        /   Beantwoorden  / 
      1. Jan Dijkstra

        @olaf. Met dat bouwen van appartementen wordt er tenminste wel jouw VVD god , genaamd Mammon ,gediend.

          /   Beantwoorden  / 
  9. Olaf Oomes

    Wat een aannames wederom. Ingefluisterd door jouw opperwezen?

      /   Beantwoorden  / 
  10. Olaf Oomes

    Ging blijkbaar iets fout. Mijn laatste bijdrage is bedoeld een reactie te zijn op de bijdrage van Jan Dijkstra van 15.48 uur.

      /   Beantwoorden  / 
    1. Jan Dijkstra

      Nee, het heeft enkel te maken met wat rekening houden met gelovigen en ons erfgoed. Als iedereen dat zou doen, dan hebben we gelijk een wat prettiger samenleving.

        /   Beantwoorden  / 
  11. Olaf Oomes

    Ik moet me nu echt inhouden om hier niet diepgaand op te reageren maar laat ik dat niet doen en slechts de eerste zin van de bijdrage van Rotary-vriendje herhalen: “Het sprookje van de religies is door de tijd achterhaald.”. De gemiddelde man/vrouw op deze wereld wil in deze 21ste eeuw nu eenmaal weten en niet geloven.

      /   Beantwoorden  / 
    1. Zoostje

      Het ‘sprookje’van de kerken is misbruik onder de gordel houden…,hoevelen zijn niet door kerken en religies gebruikt?(sorry à la Rutte),maar moest hier even op reageren…oorlogen, alles is te herleiden tot religie.

        /   Beantwoorden  / 
      1. Frank

        Olaf houd je maar niet in. Ik kan heus wel wat hebben.
        @ Zoostje Wat is het verschil tussen een ideaal en een religie? En overal wordt van alles misbruik gemaakt . Het is en blijft mensenwerk.

          /   Beantwoorden  / 
        1. Zoostje

          Gaat hier even over misbruik naar jonge kinderen toe, die namens een religie (welke dan ook,maar voorbeeldje de katholieke)blijkbaar heeft mogen gebeuren.Ik bedoel dus misbruik in de seksuele zin.Zie rapport Deetman.

            /   Beantwoorden  / 
          1. PeterPC

            Bij Frank is kindermisbruik een ideaal?

            Ja Frank, kinderen misbruiken is zeker mensenwerk.

              /  
        2. Zoostje

          Een ideaal kan politiek zijn,een religie is nooit ideaal want gevormd door de religieuze boeken.Welke dan ook.Een ideaal hoeft sowieso niet politiek te zijn.Men kan altijd idealen hebben,die nooit en te nimmer in welk boek dan ook worden verwoord.Maar een religie is altijd gestoeld op boeken die de één aanhangt en de ander verwerpt.

            /   Beantwoorden  / 
    2. Rotary-vriendje

      @Olaf. Het is me niet duidelijk wat je nu over mijn reactie te zeggen hebt ?

      Wat duidt dat ‘inhouden’?

        /   Beantwoorden  / 
      1. Olaf Oomes

        Niets Rotary-vriendje. Ik was het geheel met jou eens. Vooral jouw eerste zin was dermate kernachtig dat ik hem, met bronvermelding uiteraard, herhaalde. Niet goed?

          /   Beantwoorden  / 
        1. Rotary-vriendje

          Okay :-)

            /   Beantwoorden  / 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.